Aşırı tozlu saman bazı tavşanlarda hapşırma, göz sulanması ve saman yemekten kaçınma davranışı oluşturabilir. Sürekli solunum belirtisi görülüyorsa veteriner görüşü alınmalıdır.
Saman Paketi Açıldığında İlk Olarak Neye Bakılmalı
Kaliteli saman açıldığında kuru ot kokusu verir ve elde yoğun toz bırakmaz. Paketi salladığınızda havaya ince gri bulut çıkıyorsa saman fazla kurumuş veya yanlış saklanmış olabilir. Özellikle dip kısmında yoğun kırıntı birikmesi tavşanın uzun lif tüketimini azaltır. Bazı tavşanlar çok tozlu samanı eşeleyip bırakır ve yalnızca pelete yönelir. Bu durum sindirim dengesini olumsuz etkileyebilir. Yeşilimsi tonunu koruyan, uzun lifli ve hafif kokulu samanlar genellikle daha iştahlı tüketilir. Nemli veya küf kokulu paketler kullanılmamalıdır.
Tozlu Saman Solunum Davranışını Nasıl Etkileyebilir
Bazı tavşanlarda saman değişiminden kısa süre sonra sık hapşırma görülebilir. Özellikle saman kabına başını soktuğunda burnunu hızlı hızlı oynatıyorsa havadaki toz miktarı fazla olabilir. Göz çevresinde hafif sulanma da eşlik edebilir. Ancak her hapşırık saman kaynaklı değildir; belirtilerin süresi önemlidir. Toz nedeniyle rahatsız olan tavşanlar samanı ağızlarına alıp tekrar bırakabilir. Burun çevresindeki tüyler hafif nemli görünüyorsa ve belirti birkaç gün içinde azalmıyorsa profesyonel değerlendirme gerekir.
Samanın Saklandığı Ortam Kaliteyi Neden Değiştirir
Aynı marka saman bile yanlış saklandığında hızla bozulabilir. Kapalı balkonda güneş altında kalan paketlerde kırılganlık artar ve lifler kolayca toza dönüşür. Plastik poşet içinde havasız bırakılan saman ise nem çekebilir. En güvenli yöntem, samanı hava alan kumaş kutularda veya geniş karton kolilerde saklamaktır. Zemine direkt koyulan paketlerde rutubet riski yükselir. Evcil hayvan kumunun yanında tutulan saman çevredeki ince partikülleri çekebilir. Günlük küçük porsiyonlarla yenilemek daha hijyenik olur.
Uzun Lifli Saman Sindirim İçin Neden Daha Faydalıdır
Tavşanların bağırsak sistemi uzun lifli kuru ota göre çalışır. Aşırı kırılmış ve toza dönüşmüş saman yeterli çiğneme süresi sağlamaz. Bu durum hem sindirim hareketlerini hem de diş aşınmasını etkileyebilir. Bazı tavşanlar yalnızca yumuşak parçaları seçerek uzun lifleri tamamen bırakır. Uzun saplı samanlar çiğneme süresini artırdığı için bağırsak hareketlerini destekler. Sürekli çiğneme tavşanın zihinsel olarak sakinleşmesine de yardımcı olabilir. Saman tüketiminin azalması çoğu zaman dışkı boyutunda küçülmeyle fark edilir.
Karışık Ot Paketlerinde Dikkat Edilmesi Gerekenler
Bazı saman karışımlarında renkli çiçek parçaları veya yoğun kurutulmuş bitkiler bulunur. Görsel olarak çekici duran bu paketler her zaman ideal olmayabilir. Özellikle fazla ufalanmış karışımlar tavşanın yalnızca sevdiği parçaları seçmesine yol açabilir. İçeriğinde keskin kokulu bitkiler bulunan ürünler hassas tavşanlarda reddedilebilir. Paket içinde ince beyaz tabaka görülmesi küf belirtisi olabileceği için dikkat gerektirir. İlk kez farklı saman denenecekse eski samanla karıştırılarak yavaş geçiş yapılması daha güvenlidir.
Saman Tüketimini Artırmak İçin Kullanılabilecek Küçük Yöntemler
Bazı tavşanlar samanı yerden yemek yerine asılı samanlıklardan daha istekli tüketir. Karton ruloların içine saman doldurmak da keşif davranışını artırabilir. Samanı kum kabına yakın yerleştirmek bazı tavşanlarda kullanım süresini uzatır çünkü aynı anda yemek ve tuvalet yapmak hoşlarına gider. Çok büyük porsiyonlar yerine gün içinde birkaç kez tazelemek iştahı artırabilir. Samanı doğrudan güneş gören yerde bırakmamak koku ve doku kalitesini korur. Tüketim birkaç gün belirgin şekilde düşüyorsa neden araştırılmalıdır.
Kontrol listesi
- Saman paketini açınca toz bulutu oluşup oluşmadığını gözlemleyin
- Nemli veya küf kokulu otları kullanmayın
- Samanı hava alan kutularda saklayın
- Kırıntı oranı yüksek paketleri ayırın
- Yeni samanı eski samanla karıştırarak deneyin
- Gün içinde küçük porsiyonlarla tazeleme yapın
- Saman tüketimi azalırsa dışkı boyutunu kontrol edin
Yararlanılan kaynaklar
House Rabbit SocietyHouse Rabbit Society Litter TrainingRSPCA Rabbit DietRSPCA Rabbit HealthMerck Veterinary Manual Rabbit Nutrition